เปิดประวัติ “โน้ส อุดม แต้พานิช” เจ้าพ่อ Stand-up Comedy เมืองไทย

หากพูดถึงการแสดงตลกแบบ Stand-up Comedy หรือการแสดงตลกแบบ “ยืนเดี่ยว” ชื่อหนึ่งที่คนไทยหลายๆ คนจะนึกถึงคงหนีไม่พ้น “โน้ส-อุดม แต้พานิช” หนุ่มอารมณ์ดีที่จุดกระแสความนิยมให้การแสดงประเภทนี้ตั้งแต่เมื่อเกือบ 30 ปีก่อน 

การแสดงของโน้ส อุดม เป็นเหมือนบันทึกหน้าประวัติศาสตร์ ที่มักหยิบยกเรื่องราวในสังคมมาจิกกัดให้พอรู้สึกแสบๆ คันๆ แต่ก็มีบางครั้งอีกเหมือนกันที่มีคนไม่ขำกับมุกของเขา และกลายเป็นดราม่า หรือเลยเถิดจนเป็นการร้องเรียนเอาผิดกับ “โน้ส อุดม” เลยทีเดียว

สำหรับประวัติของศิลปินชายอารมณ์ดีคนนี้ ชื่อ อุดม แต้พานิช คือชื่อจริง-นามสกุลจริงที่ติดตัวมาแต่อ้อนแต่ออก แต่กับชื่อ โน้ส นั้นเป็นชื่อที่เพื่อนตั้งให้ มาจากคำว่า nose ที่แปลว่าจมูก มีที่มาจากจมูกที่เป็นเอกลักษณ์ของเจ้าตัวนั่นเอง ส่วนชื่อเล่นจริงๆ ในวัยเด็กของเขาคือ “อู๊ด”

โน้ส อุดม เกิดเมื่อวันที่ 1 กันยายน พ.ศ. 2511 ที่ อ.บ้านบึง จ.ชลบุรี ในครอบครัวชาวไทยเชื้อสายจีนของคุณแม่ทองสุข อารีล้น กับคุณพ่อสมจิต แต้พานิช มีพี่น้องรวม 3 คน โดยที่เขาเป็นลูกชายคนกลาง พี่ชายประกอบธุรกิจส่วนตัว ส่วนน้องชายคือ สันติ แต้พานิช เป็นผู้กำกับภาพยนตร์ สารคดี และครีเอทีฟ มีผลงานที่เป็นที่รู้จักคือภาพยนตร์สารดีเรื่อง เสือร้องไห้

ในวัย 6 ขวบ โน้ส อุดม สูญเสียคุณพ่อไป ทำให้คุณแม่ทองสุขพาลูกชายไปอยู่ที่ จ.สุรินทร์ โน้สเข้าเรียนชั้นประถมศึกษาจากโรงเรียนวัดศาลาลอย เทศบาล 2 (ปัจจุบันคือ โรงเรียนเทศบาล 2 “วิภัชศึกษา”​ จังหวัดสุรินทร์) และจบระดับมัธยมศึกษาตอนต้นจากโรงเรียนสุรวิทยาคาร จังหวัดสุรินทร์

ช่วงวัยรุ่นที่บ้านของโน้ส อุดม ฐานะยากจน เขาเคยหนีออกจากบ้านไปอยู่กับญาติที่ขายผลไม้อยู่ที่ อ.บ้านบึง จ.ชลบุรี ก่อนจะเข้าเรียนแผนกวิชาพาณิชยศิลป์ วิทยาลัยเพาะช่าง แต่เรียนอยู่ได้แค่ 2 ปีก็ต้องลาออกมา เพราะไม่มีเงินเรียนต่อ

โน้ส อุดม เริ่มเดินทางในสายอาชีพทางด้านศิลปะ ด้วยการเป็นนักเขียนการ์ตูนที่นิตยสารชัยพฤกษ์การ์ตูน ของไทยวัฒนาพานิช โดยใช้นามปากกาว่า ‘Note Namun’ (โน้ต หน้ามึน) ได้ค่าวาด 150 บาทต่อการ์ตูน 2 ช่อง

ในช่วงเวลาที่โน้ส อุดม เริ่มเติบโต เข้าสู่เส้นทางการทำงานนั้น ก็มีนิตยสารรายเดือนฉบับหนึ่ง ที่เป็นที่นิยมกันในหมู่วัยรุ่น นิสิต นักศึกษา ชื่อหัวหนังสือว่า “ไปยาลใหญ่” ของ “สำนักศิษย์สะดือ” กลุ่มศิษย์เก่าคณะสถาปัตย์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย โดยที่มี พี่จิก-ประภาส ชลศรานนท์ เป็นหนึ่งในผู้ก่อตั้งนิตยสารฉบับนี้ เมื่อโน้ส อุดม ได้อ่านนิตยสารเล่มดังกล่าวก็ได้ร่อนใบสมัครเป็นพนักงานฝ่ายศิลป์ของนิตยสาร ทำหน้าที่ออกแบบจัดทำภาพปกและภาพประกอบต่าง ๆ ในฉบับ นอกจากนี้เขายังได้เป็นนักแสดงละครของศิษย์สะดือ ความรักของมาลัยในห้องไอซียู ในเวลาต่อมา เป็นละครเรื่องแรกที่เขาเล่น รับบทเป็นคนแก่ในโรงพยาบาล

การทำงานที่ ไปยาลใหญ่ นี่เองที่ทำให้เขาค้นพบความชอบและความสามารถของตัวเองอีกอย่าง นั่นคืองานเขียน งานเขียนชิ้นแรกที่ได้รับการตีพิมพ์ของ โน้ส อุดม ชื่อว่า “ครั้งหนึ่งในชีวิตกับแตงโมปั่น” จากนั้นเขาก็เริ่มรับผิดชอบคอลัมน์ต่างๆ ในไปยาลใหญ่ โดยใช้นามปากกาว่า "โน้ตหน้ามึน หลานเจ๊นี้ขายผลไม้" ควบคู่กับตำแหน่งฝ่ายศิลป์ของหนังสือ

เขาเป็นคนเขียนคอลัมน์ “สารภีมีดีให้” รวมถึงเกมกวน ๆ ในคอลัมน์นั้น ก่อนที่นิตยสารไปยาลใหญ่จะปิดตัวเองลงในเวลาต่อมา แต่แม้จะไม่มีไปยาลใหญ๋แล้ว โน้สก็ยังไม่หยุดเขียน และมีผลงานตีพิมพ์ออกมาในภายหลังกว่า 20 เล่ม เช่น โทษฐานที่รู้จักกัน, หนังสือโป๊, เดี่ยวไมโครโฟนโชว์ห่วย, รวมมิตรแต้พานิช, หนังสือในชุด GU(Garbage of Udom) เป็นต้น

หลังยุคไปยาลใหญ่ โน้ส ได้ก้าวเข้าสู่การทำงานในวงการบันเทิง โดยเริ่มจากเป็นตัวประกอบในรายการวิก 07 ของเจเอสแอล และต่อมาก็ได้แสดงเป็นตัวปริศนาในภาพ VTR กับศุภกร อุดมชัย หรือ “หมี ปลื้ม” ที่ใช้ชื่อว่า “ปริศนา อ้วน-ผอม” ในรายการชิงร้อยชิงล้าน ของบริษัท เวิร์คพอยท์ เอ็นเทอร์เทนเมนท์ จำกัด (มหาชน) ตั้งแต่ 17 มกราคม 2533 – 29 มกราคม 2535 ทางช่อง 7

นอกจากนี้เขายังได้เล่นเกมในรายการจุดเดือด จนทางผู้ใหญ่ในเจเอสแอลประทับใจลีลา จึงชักชวนมาร่วมงานในรายการยุทธการขยับเหงือก ในช่วงปี 2536-2537 ซึ่งเป็นรายการ Comedian Show ที่มีความนิยมเป็นอันดับต้น ๆ ของช่อง 5 ในยุคนั้น จึงทำให้อุดมแจ้งเกิดในวงการบันเทิงอย่างเต็มตัวในชื่อ “เสนาฯ โน้ต” และเคยทำละครเวที สามอันฮ่า ร่วมกับ เปิ้ล-นาคร ศิลาชัย

หลังโด่งดังในฐานะนักแสดงตลกจากรายการยุทธการขยับเหงือก โน้สได้ขอแยกตัวออกมาจากรายการเพื่อทำตามความฝันอีกอย่างของตัวเอง นั่นคือการจัดการแสดง Stand-up Comedy หรือการแสดงตลกแบบยืนเดี่ยว ในชื่อการแสดงว่า “เดี่ยวไมโครโฟน”

โน้สใช้เวลาเตรียมงานเดี่ยวไมโครโฟนครั้งแรกของเขาเป็นเวลาถึง 2 ปี ใช้เงินลงทุนไป 4 แสนบาท ก่อนที่จะเปิดการแสดง 3 รอบ ที่หอประชุมเมืองไทยประกันชีวิต อาคารเมืองไทย-ภัทร คอมเพล็กซ์ ระหว่างวันที่ 23-25 สิงหาคม พ.ศ. 2538 และได้รับเสียงตอบรับล้นหลาม

หลังจากนั้น โน้ส อุดม ก็จัดการแสดงเดี่ยวไมโครโฟนมาอีกรวม 13 ครั้ง และมีการแสดงพิเศษอีก 4 ครั้ง โดยจุดสูงสุดของการแสดงเดี่ยวไมโครโฟนของเขานั้นอยู่ที่ครั้งที่ 6 ที่ชื่อตอนว่า ตูดหมึก เปิดการแสดงที่โรงภาพยนตร์สกาล่า มากถึง 43 รอบการแสดง ระหว่างวันที่ 1 ตุลาคม-12 พฤศจิกายน พ.ศ. 2546 และการแสดงเดี่ยวไมโครโฟนครั้งที่ 7 “ร้าน เซเว่น เดี่ยว” ในปี 2551 ที่เปิดการแสดงใน กทม. 39 รอบ ซิดนีย์ ประเทศออสเตรเลีย 2 รอบ และมีการแสดงพิเศษ “เดี่ยว 7.5 เชียงใหม่ม่วนขนาด ร้าน เซเว่นพอยท์ไฟว์ เดี่ยว” ที่จัดที่ จ.เชียงใหม่ อีก 3 รอบการแสดง รวมทั้งสิ้น 44 รอบการแสดง

นอกจากผลงานการแสดงตลกและงานเขียนแล้ว โน้ส อุดม ยังฝากฝีมือการแสดงไว้ในภาพยนตร์อีกหลายเรื่อง ทั้งแนวตลก, ตลกร้ายเสียดสีสังคม, และดราม่า เช่น เรื่อง กล่อง(2541) ผลงานกำกับของ หม่อมเจ้าชาตรีเฉลิม ยุคล, โคตรรักเอ็งเลย (2549), เมล์นรก หมวยยกล้อ (2550), อีติ๋มตายแน่ (2551), ฝันโคตรโคตร (2553) เป็นต้น

และเมื่อปี 2562 โน้ส อุดม ได้จับมือกับอีก 2 นักร้องดัง สิงโต นำโชค และก้อง ห้วยไร่ เดบิวต์เป็นวงบอยแบนด์เฉพาะกิจ DTK BOY BAND ปล่อยเพลงมาให้ฟังแล้ว 5 เพลง คือ ลองรัก, ลองรวย, รองช้ำ, คืนกูสา(ลองทวง), และล่าสุดกับเพลง ลองโจ๊ะ ที่เพิ่งปล่อยออกมาเมื่อเดือน เมษายน 2567

การแสดงเดี่ยวไมโครโฟนในแต่ละครั้งของ โน้ส อุดม นั้นได้รับผลตอบรับทั้งทางบวกและลบ หลายครั้งที่เขาเป็นคนสร้าง “คำพูดติดปาก” หรือกลายเป็นมีมให้คนในสังคมได้นำไปใช้ แต่หลายครั้งที่มีคนไม่ตลกกับการแสดงของเขาจนถึงขั้นร้องเรียน

เช่น การแสดง “เดี่ยว 13” ถูกนายศรีสุวรรณ จรรยา ร้องเรียนต่อกองบังคับการปราบปรามการกระทำความผิดเกี่ยวกับอาชญากรรมทางเทคโนโลยี (บก.ปอท.) มีการใช้บางคำพูดอันอาจมีลักษณะส่งเสริมให้บุคคลร่วมชุมนุมสาธารณะที่ผิดกฎหมาย อาจขัดต่อความมั่นคงของรัฐและหรือละเมิดสิทธิและเสรีภาพของบุคคลอื่น และหรือขัดต่อความสงบเรียบร้อยหรือศีลธรรมอันดีของประชาชน

หรือการแสดง “เดี่ยวสเปเชียล ตอน ซูเปอร์ซอฟต์พาวเวอร์” ถูก นายสนธิญา สวัสดี อดีตที่ปรึกษาประธานคณะกรรมาธิการการกฎหมาย การยุติธรรมและสิทธิมนุษยชน สภาผู้แทนราษฎร ร้องเรียนไปยังกองบังคับการตำรวจนครบาล ให้ตรวจสอบกรณีที่ โน้ส อุดม ได้พูดถึงเรื่องแนวคิด “พอเพียง”

ที่มา:

https://www.thaiticketmajor.com/artist/nos-udom.html

https://pantip.com/topic/33188636

https://mgronline.com/columnist/detail/9550000000450

https://www.blockdit.com/posts/60eed862e2c4190c8441ec8a

https://www.longtunman.com/3566

https://workpointnews.com/entertain/news/Nc26edf07be0c4de686bfc34c4d266335